تبلیغات
کوچ kooch

کوچ kooch
ماه فرو ماند از جمال محمد(ص) سرو نباشد به اعتدال محمد(ص) 
قالب وبلاگ

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻟﺮﺳﺘﺎﻧﻲ ﻓﺮزﻧﺪ ﻛﺪﺧﺪا ﻗﻨﺪی (ﻛﻴﺨﺎﻗﻨﻲ، kekha qani) از ﻃﺎﻳﻔﻪ ﻗﻼوﻧﺪ (qalavand) ﻛﻪ در ﻟﺮﺳﺘﺎن ﺟﻨﻮﺑﻲ (ﺷﻤﺎل ﺧﻮزﺳﺘﺎن، ﺑﺨﺶ ﺣﺴﻴﻨﻴﻪ از ﺗﻮاﺑﻊ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎن اﻧﺪﻳﻤﺸﻚ) در ﺳﺎل 1278 ﺧﻮرﺷﻴﺪی از ﻣﺎدری ﺑﻪ ﻧﺎم ﺟﻮاﻫﺮزاده دﻳﺪه ﺑﻪ ﺟﻬﺎن ﮔﺸﻮد. ﻛﺪﺧﺪا ﻗﻨﺪی از ﻣﺮدان ﺑﻪ ﻧﺎم ﻃﺎﻳﻔﻪ و اﻳﻞ ﻛﻪ در ﺑﺨﺸﻨﺪﮔﻲ و ﺻﻠﺢ ﺟﻮﻳﻲ زﺑﺎﻧﺰد ﺑﻮد و ﭼﻴﺰی از ﺛﺮوت و داراﻳﻲ ﻛﻢ ﻧﺪاﺷﺖ. ﭼﻮن ﺧﺎﻧﻮاده ﻗﺪم ﺧﻴﺮ درﻛﺎرﻫﺎی ﺧﻴﺮ و ﻛﻤﻚ رﺳﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﺗﻬﻴﺪﺳﺘﺎن اﻳﻞ درﻳﻎ ﻧﻤﻲ ورزﻳﺪﻧﺪ، ﻣﺮدم اﻣﻴﺪ ﺑﻴﺸﺘﺮی داﺷﺘﻨﺪ ﻛﻪ در ﻣﺸﻜﻼت ﺧﻮد از ﻳﺎری ﺧﺎﻧﻮاده ﻛﺪﺧﺪا ﻗﻨﺪی ﺑﻲ ﻧﺼﻴﺐ ﻧﺨﻮاﻫﻨﺪ ﻣﺎﻧﺪ.

ﺗﻴﺮه ﻫﺎﻳﻲ ازﻃﺎﻳﻔﻪ ﻗﻼوﻧﺪ ﻛﻪ در روﺳﺘﺎﻫﺎی (ﺗﺎف آو ، tataov) (و ﺧﻮﻧﻴﻠﻪ ، khonila ( و) ﻣﻲ رزﻳﻞ ،merezil ) زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻴﻜﺮدﻧﺪ دارای ﺳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻮدﻧﺪ ﻛﻪ ﺳﺮﺷﺎر ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺣﻴﺎﺗﻲ و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺤﻜﻢ اﻳﻠﻲ وﻋﺸﻴﺮه ای ﺑﻮدﻧﺪ . ﻗﺪم ﺧﻴﺮدوران ﻧﻮﺟﻮاﻧﻲ را در ﺷﺮاﻳﻂ اﻳﻠﻲ و ﻛﻮچ ﻧﺸﻴﻨﻲ ﺑﺎ ﺑﺮادراﻧﺶ در ﻣﺒﺎرزه ﺑﺎ ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﺟﻨﮓ ﻫﺎی ﻣﻴﺎن ﻃﺎﻳﻔﻪ ﻫﺎ و اﻳﻞ ﻫﺎ ﺑﺎ ﺣﻜﻮﻣﺖ وﻗﺖ (اواﺧﺮﻗﺪوره ﻗﺎﺟﺎر و اواﻳﻞ ﺣﻜﻮﻣﺖ رﺿﺎﺷﺎه ) ﺳﭙﺮی ﻧﻤﻮد ،ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﺒﺎرزی ﺟﺴﻮر و در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل زﻧﻲ ﻣﻬﺮﺑﺎن،ﺷﺨﺼﻴﺖ او را ﺷﻜﻞ داده ﺑﻮد.

درﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺳﺎل ﻫﺎی ﺣﻜﻮﻣﺖ ﺧﺎﻧﺪان ﭘﻬﻠﻮی ﻛﻪ ﺗﺎزه ﻧﻴﺮوﻫﺎی ﻧﻈﺎﻣﻲ و ارﺗﺸﻲ ﺑﻪ ﻟﺮﺳﺘﺎن و ﻣﻨﻄﻘﻪ اﻟﻮار ﮔﺮﻣﺴﻴﺮی آﻣﺪه ﺑﻮدﻧﺪ، ﻣﻴﺎن ﺳﺮﺑﺎزان و برادران ﻗﺪم ﺧﻴﺮ، ﺟﻨﮓ و درﮔﻴﺮی ﺳﺮﻣﻲ ﮔﻴﺮد و آﻧﺎن ﻣﺎﻧﻊ ﺷﺪﻧﺪ ﻛﻪ ﻧﻈﺎﻣﻴﺎن ﺑﻪ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﮔﺮﻣﺴﻴﺮ وارد ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ دراﻳﻦ ﺳﺎل (1313 ﺗﺎ 1320 ﺧﻮرﺷﻴﺪی) ﻧﺒﺮدﻫﺎﻳﻲ ﻣﻴﺎن ﻋﺸﺎﻳﺮ ﻟﺮﺳﺘﺎن و ﺣﻜﻮﻣﺖ ﻣﺮﻛﺰی رﺿﺎﺧﺎن رخ داد و ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻠﻔﺎت ﺑﺴﻴﺎری از ﻧﻴﺮوﻫﺎی ﻧﻈﺎﻣﻲ و ﻗﺰاق ﮔﺮدﻳﺪ .

ﻣﺎل ﺑﻮ وه ﻗﺪم ﺧﻴﺮ د ﻟﻮ ﺗﺎف آوه – ﭼﺸﻴﺎش ﻣﻨﻲ ﺟـــﻮﻣﻲ ﭘﺮ د ﺷﺮاوه

Male bovay qadamkayr d lov tafova chasheyash meni jome por da sheroava

«ﺧﺎﻧﻪ ﭘﺪرﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻛﻨﺎر روﺳﺘﺎی ﺗﺎف آب (آﺑﺸﺎر ) اﺳﺖ وﭼﺸﻤﺎن ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺟﺎﻣﻲ ﭘﺮ از ﺷﺮاب اﺳﺖ »

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ زﻧﺪﮔﻲ ﻣﺸﺘﺮك ﺧﻮد راﺑﺎﺷﻮﻫﺮش ﺑﻪ ﻧﺎم ﻋﺒﺎس از ﺗﻴﺮه ﺳﻴﺮووﻧﺪ(sirovand) از ﻃﺎﻳﻔﻪ ﻗﻼوﻧﺪ،آﻏﺎز ﻛﺮد ﻛﻪ اﻳﻦ ازدواج ﭼﻨﺪ ﻣﺎﻫﻲ ﻃﻮل ﻧﻜﺸﻴﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺟﺪاﻳﻲ اﻧﺠﺎﻣﻴﺪ و ﻃﻼق ﮔﺮﻓﺖ. ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻛﻪ زﻧﻲ ﺑﺎﺷﺨﺼﻴﺘﻲ وﻳﮋه و ﻣﻨﺤﺼﺮﺑﻪ ﺧﻮد ﺑﻮد ﺑﺎ ﭘﺴﺮﻋﻤﻮی ﺧﻮد ﺑﻪ ﻧﺎم ﺻﻔﻘﻠﻲ (safqoli) ﻛﻪ ﻣﺮدی ﺷﺠﺎع و ﻣﺮدم دارﺑﻮد زﻧﺪﮔﻲ ﻣﺸﺘﺮك دوم ﺧﻮد را آﻏﺎزﻛﺮد. دراﻳﻦ ﺳﺎل ﻫﺎ ﻛﻪ ﻳﺎد آن رﻓﺖ،ﻧﻈﺎﻣﻴﺎن ﺣﻜﻮﻣﺖ ﺑﺮای ﻋﻘﺐ راﻧﺪن ﻋﺸﺎﻳﺮ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﺑﻪ ﻧﺎم ﮔﺎوآزﻳﻦ (govazin)ﺑﺎ ﻣﺮدم ﺗﺎف آو و ﺧﻮﻧﻴﻠﻪ درﮔﻴﺮ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ،ﻛﻪ ﺻﻔﻘﻠﻲ ﻫﻤﺴﺮ ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻫﻤﺮاه ﺑﺮادرﺧﻮد،(ﻓﺎﺿﻞ )در ارﺗﻔﺎﻋﺎت (ﮔﺎوآزﻳﻦ) ﺑﺎ ﻧﻈﺎﻣﻴﺎن درﮔﻴﺮ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ.

ﺻﻔﻘﻠﻲ ﭼﻮن ﻣﻲ ﺑﻴﻨﺪ ﻛﻪ ﻣﺮدم ﻃﺎﻳﻔﻪ درﺧﻄﺮ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ،ﺑﻪ ﺑﺮادرﺧﻮد، ﻓﺎﺿﻞ ﻣﻲ ﮔﻮﻳﺪ ﻣﻦ در اﻳﻦ ﺑﻠﻨﺪی ﻫﺎ ﻧﻈﺎﻣﻴﺎن را ﺑﺎ آﺗﺶ ﺗﻴﺮاﻧﺪازی ﻣﺸﻐﻮل ﻣﻲ ﻛﻨﻢ و ﺷﻤﺎ ﻣﺮدم را ﺧﺒﺮدارﻛﻦ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺟﺎﻫﺎی اﻣﻦ ﭘﻨﺎه ﺑﺒﺮﻧﺪ ﺗﺎ از ﺧﻮد دﻓﺎع ﻛﻨﻨﺪ،در اﻳﻦ درﮔﻴﺮی ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮاﻧﻪ ﺻﻔﻘﻠﻲ ﻛﺸﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد. اﻓﺮادی ازﻃﺎﻳﻔﻪ درﻣﺤﺎﺻﺮه ﻧﻈﺎﻣﻴﺎن ﻗﺮارﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ و ﻗﺪم ﺧﻴﺮ در اﻳﻦ ﻣﺒﺎرزه،ﻛﻪ ﺑﺮادراﻧﺶ در ﻣﺤﺎﺻﺮه ﻗﺮار دارﻧﺪ و ﻓﺸﻨﮓ و آب ﺗﻤﺎم ﻛﺮده اﻧﺪ، ﺳﻮار ﺑﺮ اﺳﺐ ﻣﻲ ﺷﻮد و ﺑﺪون ﻫﻴﭻ ﺗﺮﺳﻲ، ﻣﺸﻜﻲ از آب و ﻗﻄﺎری از ﻓﺸﻨﮓ ﺑﻪ ﺳﻨﮕﺮ ﺑﺮادران ﻣﻲ رﺳﺎﻧﺪ و آﻧﺎن را ﻧﺠﺎت ﻣﻲ دﻫﺪ و ﻫﻤﺮاه ﻓﺎﺿﻞ، ﺑﺮادرﺻﻔﻘﻠﻲ ﺑﻪ ﺟﻨﮓ ﻫﺎی ﭘﺎرﺗﻴﺰاﻧﻲ ﻣﻲ ﭘﺮدازد.

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻳﺎ ﺟﻮن ﺧــﺖ ﻳﺎ ﺟﻮن ﺑﻮ وت –  واﻛﻮ او ﻫﻒ ﺗـــﻴﺮﺗﻪ دو ﭘﻴﭻ ﺳﻮوه ت

Qadam kayr ya jone khot ya jone bovat vako o haftireta do peche sovat

«ای ﻗﺪم ﺧﻴﺮ !ﺗﻮراﺑﻪ ﺟﺎن ﺧﻮدت ﻳﺎ ﭘﺪرت ﻗﺴﻢ ﻣﻲ دﻫﻢ ﻛﻪ آن ﻫﻔﺖ ﺗﻴﺮ راﻛﻪ درﺳﺮﺑﻨﺪت ﭘﻨﻬﺎن ﻛﺮده ای ﺑﻴﺮون ﺑﻴﺎر »

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ در ﺑﻴﺸﺘﺮﺟﻨﮓ ﻫﺎ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻣﺒﺎرزه، در ﻛﻨﺎر ﺑﺮادراﻧﺶ ،ﺑﺎﺑﺎﺧﺎن و ﻋﺒﺎس ﺧﺎن و دﻳﮕﺮﻣﺮدان ﻃﺎﻳﻔﻪ،ﻛﺎر ﺳﺨﺖ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻓﺸﻨﮓ و آب و ﻏﺬا را ﺑﻴﻦ ﻣﺮداﻧﻲ ﻛﻪ در ﺳﻨﮕﺮ ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﻪ ﻋﻬﺪه داﺷﺖ و ﺗﺎ ﻗﺒﻞ از اﺳﺘﻘﺮار ﻛﺎﻣﻞ ﺣﻜﻮﻣﺖ ﭘﻬﻠﻮی در ﺧﺮم آﺑﺎد و ﺑﺨﺶ ﻫﺎی آن،ﻗﺪم ﺧﻴﺮ و دو ﺑﺮادرش از ﺟﻬﺖ ﺗﻬﻴﻪ ﻓﺸﻨﮓ واﺳﻠﺤﻪ، درﮔﻴﺮی ﺧﻮﻧﻴﻨﻲ درﺑﺎﻻ ﮔﺮﻳﻮه ﺑﺎ ﻧﻈﺎﻣﻴﺎن ﺗﺤﺖ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ ﺳﺮﺗﻴﭗ اﺳﻔﻨﺪﻳﺎری از ﻫﻨﮓ ﻣﻨﺼﻮر داﺷﺘﻨﺪ.

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻗﺪم زﻧﻪ دو دﻳﻮ ﺧﻮﻧﺶ – ﭼﻲ ﺟﻬﺎل ﻋﺎﺷﻘﻲ ﺟﻜﺴﻮن و ﺷﻮﻧﺶ

Qdam khayr qadam zena do divakhonesh chi jehale asheqe jakson va shoneah

«ﻗﺪم ﺧﻴﺮ در اﻳﻮان ﺧﺎﻧﻪ ﺧﻮد ( ﺧﺎﻧﻪ ای ﻛﻪ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﭘﺬﻳﺮای ﻣﻴﻬﻤﺎﻧﺎن ﺑﻮد) ﻗﺪم ﻣﻲ زﻧﺪ درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻳﻚ ﺟﻮان ﻣﻐﺮور ﺗﻔﻨﮓ ﺟﻜﺴﻮن ( ﺗﻔﻨﮕﻲ ازﺳﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎی ﻛﺸﻮرآﻟﻤﺎن)را ﺑﺮ دوش دارد»

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ زﻧﻲ ﺑﺎ ﻫﻮش وزﻳﺮك و ﺗﻮاﻧﺎ در ﻧﺸﺎن دادن ﺟﺴﺎرت و ﺗﺸﻮﻳﻖ ﺑﺮادران و ﺟﻨﮕﺠﻮﻳﺎن ﺑﺮای ﻣﺒﺎرزه ﺑﻮد.ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ ﺑﺎ ذوق و ﺳﻮادی ﻛﻪ داﺷﺖ ﺑﺮای روﺣﻴﻪ ﺑﺨﺸﻴﺪن ﺑﻪ ﻳﺎران ﻣﺒﺎرز،از ﺷﺎﻫﻨﺎﻣﻪ رﺟﺰ ﺧﻮاﻧﻲ ﻣﻲ ﻛﺮد و ﺑﺎ ﺧﻮاﻧﺪن اﺷﻌﺎری از آن، ﺑﻪ آﻧﺎن اﻣﻴﺪ ﭘﻴﺮوزی ﻣﻲ داد.

درﺳﺎل 1308در ﻓﺎﺻﻠﻪ ای ﻛﻮﺗﺎه،ﺑﺮادراﻧﺶ ،ﻋﺒﺎس ﺧﺎن و ﺑﺎﺑﺎﺧﺎن در درﮔﻴﺮی ﻫﺎی ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎ ﻗﻮای دوﻟﺘﻲ ﻛﺸﺘﻪ ﺷﺪﻧﺪ و ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﺑﺎ از دﺳﺖ دادن ﺑﺮادران ﻫﻤﺮزﻣﺶ ﻏﻢ ﺳﻨﮕﻴﻨﻲ را روی دوش ﺧﻮد اﺣﺴﺎس ﻛﺮد و روز ﺑﻪ روز ﺑﻪ ﮔﻮﺷﻪ ﮔﻴﺮی و اﻧﺰوای او اﻧﺠﺎﻣﺪ ……. ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻣﺒﺎرزان ﻳﺎﻏﻲ ﺑﻌﺪاز درﮔﻴﺮی ﻫﺎی زﻳﺎد و ﻛﺸﺘﻦ ﻧﻈﺎﻣﻴﺎن ﺣـﻜﻮﻣﺖ و ازدﺳﺖ دادن ﺗﻌﺪادی از ﻫﻤﺮزﻣﺎن ﺧﻮﻳﺶ، ﺗﺴﻠﻴﻢ ﻧﻴﺮوﻫﺎی دوﻟﺘﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ.

دراﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﺟﻼل ﺧﺎن واﻟﻴﺰاده (ﻋﻤﻠﻪ)از واﺑﺴﺘﮕﺎن دوﻟﺖ و از واﻟﻴﺎن ﻣﺎﻟﻚ در ﺷﻤﺎل ﺷﻮش ﻛﻪ ﺧﻮاﻫﺮ ﺑﺰرگ ﻗﺪم ﺧﻴﺮ (ﺷﺎﻫﻲ؛ shahi) زن ﭘﺪر او ﺑﻮده (ﻏﻼﻣﺮﺿﺎﺧﺎن) از ﻗﺪم ﺧﻴﺮ درﺧﻮاﺳﺖ ازدواج ﻣﻲ ﻛﻨﺪ وﻟﻲ ﻗﺪم ﺧﻴﺮ اﻳﻦ درﺧﻮاﺳﺖ را ﻧﻤﻲ ﭘﺬﻳﺮد، ﭼﺮا ﻛﻪ ﻛﻴﻨﻪ او ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ دوﻟﺘﻴﺎن و ﻋﻮاﻣﻞ آﻧﻬﺎ دروﻧﺶ را آراﻣﺶ ﻧﻤﻲ داد و ﺑﻪ دﻧﺒﺎل درﻳﭽﻪ ای ﺑﻮد ﻛﻪ از آﻧﺎن ﺣﻖ ﺑﺴﺘﺎﻧﺪ. ﺑﺎ ﻣﻴﺎﻧﺠﻲ ﮔﺮی زﻳﺎد و ارﺗﺒﺎط ﺧﺎن ﺟﻼل ﺑﺎ اﻋﻀﺎی ﻃﺎﻳﻔﻪ و ﻗﻮﻣﻲ،ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﺑﻪ اﻳﻦ ازدواج ﺗﻦ داد و ﺗﺎ روزﻫﺎی ﭘﺎﻳﺎن ﻋﻤﺮ از رﻓﺖ و آﻣﺪ دﺷﻤﻨﺎن ﺑﺮادران ﺧﻮد ﺑﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﺟﻼل زﺟﺮ ﻣﻲ ﻛﺸﻴﺪ و از آﻧﺎن ﻣﺘﻨﻔﺮ و روی ﮔﺮدان ﺑﻮد و روز ﺑﻪ روز رﻧﺠﻮرﺗﺮ ﻣﻲ ﮔﺸﺖ. ﺳﺮاﻧﺠﺎم در اواﺧﺮ ﺳﺎل 1312 ﺧﻮرﺷﻴﺪی ﺑﺎﻧﻮی رﺷﺎدت و ﺑﺨﺸﻨﺪﮔﻲ ﻟﺮ از ﻏﻢ ﺑﺮادراﻧﺶ در ﺑﺴﺘﺮ ﺑﻴﻤﺎری درﮔﺬﺷﺖ و ﺟﻨﺎزه او را ﺑﻪ ﻛﺸﻮر ﻋﺮاق ﺑﺮدﻧﺪ و در ﮔﻮرﺳﺘﺎن ﻛﺮﺑﻼ، ﺑﻪ ﺧﺎك ﺳﭙﺮدﻧﺪ .

دﻻوری،ﺑﺨﺸﻨﺪﮔﻲ، و ﺟﺴﺎرت و ﺑﺮدﺑﺎری ﻗﺪم ﺧﻴﺮ، ﺷﻬﺮه دﻳﺎر ﺧﻮﻳﺶ ﮔﺸﺖ، ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪ ای ﻛﻪ ﺷﺎﻋﺮان، راﻣﺸﮕﺮان و ﺧﻨﻴﺎﮔﺮان ﻣﺤﻠﻲ ﺑﺎﻻﮔﺮﻳﻮه

(balagereva) ﺑﻪ ﺳﺮودن ﺷﻌﺮ و ﺳﺎﺧﺘﻦ ﻣﻮﺳﻴﻘﻲ و ﺗﻮﺻﻴﻒ ﺣﺎﻻت ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﭘﺮداﺧﺘﻨﺪ و ﭼﻪ زود ﺗﺮاﻧﻪ ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﺑﺮﺳﺮ زﺑﺎن ﻫﺎ، روان و ﭘﺎﻳﺪار ﮔﺸﺖ .

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻗﺴﻢ ﺣﻮره اﻓﺘﻮ ﻧﻴﻴﻤﻪ – د ﻣﻮردﻧﻪ ﺑﻮاﺧﻮ ﭼﻞ ﮔﻴﺲ ﺑﻮرﻳﻤﻪ

Qadam khayr qasam hora afto naima da mordana boakho chel ges borima

« ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﺳﻮﮔﻨﺪ ﻳﺎدﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﻣﺪ ﺗﻲ اﺳﺖ آﻓﺘﺎب را ﺑﻪ ﭼﺸﻢ ﻧﺪﻳﺪه ام و ﮔﻮﺷﻪ ﻧﺸﻴﻦ ﺷﺪه ام و درﻣﺮگ ﺑﺎﺑﺎﺧﺎن ﭼﻬﻞ ﺑﻨﺪ از ﮔﻴﺴﻮاﻧﻢ را ﺑﺮﻳﺪه ام »

درﮔﺬﺷﺘﻪ ﻧﻪ ﭼﻨﺪان دور و ﻳﺎ اﻣﺮوزه ﺑﻌﻀﻲ زﻧﺎن اﻳﻞ، در ﻓﻮت اﻋﻀﺎی ﺧﺎﻧﻮاده ﺧﻮد ﻗﺴﻤﺘﻲ ازﮔﻴﺴﻮان ﺑﺎﻓﺘﻪ ﺧﻮد را ﻣﻲ ﺑﺮﻧﺪ. زﻧﺪه ﻳﺎدﻋﻠﻲ ﻣﺤﻤﺪﺳﺎﻛﻲ درﺑﺎره ﭼﮕﻮﻧﮕﻲ ﺳﺮوده ﺷﺪن اﺑﻴﺎت ﺗﺮاﻧﻪ ﺷﻮراﻧﮕﻴﺰ ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻧﻮﺷﺘﻪ اﺳﺖ:

«ﺷﺎﻋﺮ ﺑﺎ آﻧﻜﻪ ﺳﺘﺎﻳﺸﮕﺮ ﭼﺸﻤﺎن ﺟﺬاب و اﻧﮕﺸﺘﺎن ﺧﻮش ﺗﺮاش ﻗﺪم ﺧﻴﺮ اﺳﺖ، ﺗﻮﺟﻬﻲ ﺑﻪ ﺗﻔﻨﮓ آﻟﻤﺎﻧﻲ آﻣﺎده ﺑﻪ ﺟﻨﮓ و ﺳﺘﻴﺰ وی ﻧﻴﺰ داﺷﺘﻪ ، دﻟﺮﺑﺎﻳﻲ و ﺷﺠﺎﻋﺖ اﻳﻦ زن ﻧﺎﻣﺪار ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺷﻮر ﭼﺸﻢ ﻫﺎی ﺧﺸﻤﮕﻴﻦ و ﺳﻴﺎه، آﺗﺶ ﺑﻪ ﺧﺮﻣﻦ ﻫﺴﺘﻴﺶ زده اﺳﺖ …… آﻧﺎن ﻛﻪ اﻳﻦ زن ﻧﺎﻣﺪار را دﻳﺪه، وی را ﻻﻳﻖ ﺗﻮﺻﻴﻒ ﻓﺮاوان داﻧﺴﺘﻪ و ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ، ﻛﻤﺘﺮ زﻳﺒﺎروﻳﻲ ﺑﺎ اﻳﻦ ﻣﻬﺎﺑﺖ دﻳﺪه اﻧﺪ.

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻛﻮش ﻣﺨﻤﻠﻲ ﭼﺘﺮ ﺣﻨﺎﻳﻲ – ﻣﺮدﻣﻪ ﺳﻲ ﺳﺮوﻧﺖ ﺗﺶ دم ﻧﻴﺎﻳﻲ

Qadam khayr khosh makhmali chater hanai mordama se sarvanet tash dem neyai

« ای ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻛﻪ دارای ﻛﻔﺶ ﻫﺎﻳﻲ ﻣﺨﻤﻠﻲ وﻣﻮﻫﺎﻳﻲ ﺣﻨﺎﻳﻲ ﻫﺴﺘﻲ آن ﺳﺮﺑﻨﺪ زﻳﺒﺎودﻟﺮﺑﺎﻳﺖ ﻣﺮا ﻛﺸﺖ »

ﺗﺮاﻧﻪ ﻗﺪم ﺧﻴﺮدر ﻓﻮاﺻﻞ ﻣﺎﻫﻮر ﻟﺮی ﺧﺮم آﺑﺎدی اﺳﺖ و درﻣﻨﺎﻃﻖ ﻟﺮﺳﺘﺎن و اﻳﻼم ﺧﻮاﻧﺪه و ﺷﻨﻴﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد و ﺟﻤﻊ و ﻣﺤﻔﻠﻲ ﻛﻪ در آن ﺗﺮاﻧﻪ ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﺑﺎ ﺳﺎز ﻛﻤﺎﻧﭽﻪ ﺧﻮاﻧﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد ﺷﻮر و ﻋﺸﻖ و ﺣﻤﺎﺳﻪ درآن ﻣﻮج ﻣﻲ زﻧﺪ.

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻗﺪم زﻧﻪ د ﻣﻴﻨﻪ ﺣﻮﻧﻪ – ﺑﻠﺒﻠﻲ د ﭘﻴﭻ ﺳﻮوه ش ﻛﺮده ﻟﻮﻧﻪ

Qdam khay qadam zna d mena hona bolbole d pecha sovash kerda lona

«ﻗﺪم ﺧﻴﺮ در ﻣﺤﻴﻂ ﺧﺎﻧﻪ ﺧﻮد ﻗﺪم ﻣﻲ زﻧﺪ آﻧﭽﻨﺎن آرام ﻗﺪم ﺑﺮﻣﻲ دارد ﻛﻪ ﺑﻠﺒﻠﻲ در ﺳﺮﺑﻨﺪ او ﻻﻧﻪ ﻛﺮده اﺳﺖ »

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﺑﺎ اﻳﻦ ﻛﻪ ﺷﺨﺼﻴﺘﻲ ﺟﺴﻮر و ﻣﺒﺎرزی ﺧﺴﺘﮕﻲ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺑﻮد، زﻧﻲ زﻳﺒﺎ و رﺷﻴﺪﻧﻴﺰ ﺑﻮد «ﻗﺪم ﺧﻴﺮ دﺧﺘﺮ ﻛﺪﺧﺪا ﻗﻨﺪی اﺳﺖ و ﺑﻪ زﻳﺒﺎﻳﻲ و ﻫﻮﺷﻴﺎری ﺷﻬﺮت. دارد ﺳﺎل ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣﺮادﺑﮓ ﻧﺎﻣﻲ از ﻗﻨﺪی دﻳﺪن ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و اﺷﻌﺎری ﺑﺮای ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻣﻲ ﺳﺮاﻳﺪ و ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ دﻳﮕﺮان ﻧﻴﺰ اﺷﻌﺎری اﺿﺎﻓﻪ ﻛﺮده اﻧﺪ .ﺳﺎل 1296ﺧﻮرﺷﻴﺪی ( ﺳﻴﺴﻴﻞ ﺟﺎن ادﻣﻮﻧﺪﻛﺰ ،ﺳﻔﺮﻧﺎﻣﻪ ﻟﺮﺳﺘﺎن ، ﺗﺮﺟﻤﻪ دﻛﺘﺮﺳﻜﻨﺪراﻣﺎن اﻟﻠﻬﻲ وﻟﻴﻠﻲ ﺑﺨﺘﻴﺎر)

 ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻫﻢ ﺳﺮی ﻫﻢ ﺳﻔﻴﺪی ﻫﻢ ﺑﺎﻧﻤﻜﻲ – اﺳﺒﺖ زﻳﻦ ﻣﻲ ﻛﻨــــﻢ ﺧﻮم ﻫﻢ ﻳﺪﻛﻲ

Qadam khayr ham sori ham sefedi ham ba namaki asbeta zin mekenem khom ham yadaki

« ای ﻗﺪم ﺧﻴﺮ!ﺗﻮ ﻫﻢ ﺳﺮﺧﻲ ﻫﻢ ﺳﻔﻴﺪی و ﻫﻢ ﺑﺎﻧﻤﻜﻲ . اﺳﺒﺖ را زﻳﻦ ﻣﻲ ﺑﻨﺪم و ﺧﻮدم ﻫﻢ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻛﻤﻜﻲ ﻫﻤﺮاه ﺗﻮ ﻣﻲ اﻳﻢ »

زﻧﺪه ﻳﺎد ﻣﻴﺮﻣﺠﺘﺒﻲ ﻣﻴﺮزاده ﺗﺮاﻧﻪ ﻗﺪم ﺧﻴﺮ را ﺑﻪ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﺷﻜﻞ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻛﺮده و ﺑﺎ ﻛﻤﺎﻧﭽﻪ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮد ﻟﺮی ﺧﻮد، ﺻﺪای ﭼﭗ ﻛﻮك زﻧﺪه

ﻳﺎد رﺿﺎ ﺳﻘﺎﻳﻲ(ﺧﻮاﻧﻨﺪه ﺑﺰرگ ﻟﺮ)را ﻫﻤﺮاﻫﻲ ﻛﺮده اﺳﺖ.ﻧﮕﺎرﻧﺪه در ﭘﮋوﻫﺸﻲ ﻛﻪ ﺑﺮروی ﻣﻮﺳﻴﻘﻲ و آواﻫﺎی ﺑﻮﻣﻲ ﻟﺮﺳﺘﺎن و اﻳﻼم داﺷﺘﻪ ام ،ﺗﺮاﻧﻪ ﻗﺪم ﺧﻴﺮ را ﺑﺎ اﺷﻌﺎر و ﻧﺖ ﻣﻮﺳﻴﻘﻲ آن را در اﻳﻦ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آورده ام.

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻗﺪم زﻧﻪ دو دوﻛﻮﻫﻪ ﻟﻮر ﻣﺴﺘﺮﺳﺎن ﻣﻲ ﻣﻮﻧـــﺸﻪ ﭘﺮ ﻛﻼو ﺑﻮر

Qadamkayr qadam zena do do kuheye lur mester san memonesha para kelav bur

«ﻗﺪم دردﻳﺎرﺧﻮد (دوﻛﻮﻫﻪ ﻟﻮر ) ﻗﺪم ﻣﻲ زﻧﺪ وآﻗﺎی ﺳﺎن ﻛﻪ ﻛﻼه ﻗﻬﻮه ای ﺑﺮﺳﺮدارد ﻣﻴﻬﻤﺎن اوﺳﺖ »

وﮔﻮ ﻃﻼ ﺗﻮﭘﻲ ﻃﻼ ﻛﺮده و ﺟﻮﻣﻪ ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﭼﻞ ﻧﻴﻤﻜﺘﻲ ﺑﺴـــﺘﻪ ﻋﻤﻮﻣﻪ

Gutala tupe tala kerda va joma qadam kayr chel nimkati basta amoma

ﮔﻮوﻃﻼ (ﺧﻮاﻫﺮ ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ) ﭘﻴﺮاﻫﻨﻲ ﻃﻼﻳﻲ رﻧﮓ ﺑﺮای ﺧﻮد دوﺧﺘﻪ ﻛﻪ ﻳﻚ ﻗﻮاره ﭘﺎرﭼﻪ رادرﺑﺮﻣﻲ ﮔﻴﺮد وﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﭼﻬﻞ ﻗﻄﻌﻪ ﺳﺮﺑﻨﺪ (ﻧﻴﻤﻜﺘﻲ ،ﺳﺮﺑﻨﺪ زﻧﺎن ﻟﺮ) را ﺑﺮای ﺳﺮﺑﻨﺪ ﺧﻮﻳﺶ ﺑﻪ ﻛﺎرﺑﺴﺘﻪ

اﺳﺖ

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ م ﻗﺪ زﻧﻪ د ﻣﻴﻦ ﺑﺮارو ﺳﺮ زﻳﻨﺶ ﺑﺮف ﮔﺮت د شه ﻮوـﺳ ﺑﺎرو

qadam kayr qadam zena de men beraro sara zinesh barf geret sovash d baro

«ﻗﺪم ﺧﻴﺮ درﻣﻴﺎن ﺑﺮادران ﻫﻤﺮزم ﺧﻮدﻗﺪم ﻣﻲ زﻧﺪ درﺣﺎل ﻛﻪ زﻳﻦ اﺳﺒﺶ ﭘﻮﺷﻴﺪه از ﺑﺮف اﺳﺖ وﺳﺮﺑﻨﺪش ﺧﻴﺲ از ﺑﺎرش ﺑﺎران »

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻗﺪم زﻧﻪ د ﻣﻴ ﻨﻪ ــ ﻣﻴﺸﻮ ﻛﻠﻚ و ﭘﺸﻢ ﺑﺮ ﻣﻲ ﻛـــــ و ﻨﻪ ﻗﻮم ﺧﻴﺸﻮ

Qadam khayr qadam zena de mena mesho kolk o pashm bar mekena va qom o khesho

«ﻗﺪم ﺧﻴﺮدرﻣﻴﺎن ﮔﻮﺳﻔﻨﺪان ﻗﺪم ﻣﻲ زﻧﺪوﻛﺮك وﭘﺸﻢ ﮔﻮﺳﻔﻨﺪان را ﺑﻴﻦ ﻗﻮم وﺧﻮﻳﺶ ﺧﻮد ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ »

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ د ﻫﺎر و ــﻣﻴﻠ ﻣﻴﺎ و ﺶ ﺟﻨﮕﻪ ﻫﻔﺖ ﺗﻴﺮی دو ﭘﻴﭻ س ووش ﭘﺮ د ﺷﻨﮕﻪ

Qadam khayr do har meya maylesh va janga haftire do peche sovash por da shanga

«ﻗﺪم از دوردﺳﺖ ﻣﻲ آﻳﺪ وآﻣﺎده ﺟﻨﮓ وﻣﺒﺎرزه اﺳﺖ وﺗﻔﻨﮓ ﻫﻔﺖ ﺗﻴﺮی ﭘﺮاز ﻓﺸﻨﮓ در ﺳﺮﺑﻨﺪ ﺧﻮد ﭘﻨﻬﺎن ﻛﺮده اﺳﺖ »

ﻧﻮوﻧﻢ ﺗﻮ ﻗــــﺪﻣﻲ ﻳﺎ ﮔﻮو ﻃــــﻼﻳﻲ و ﺧﻤﺎر ﺳﻴـــﻠﻢ ﻧﻜﻮ ﺗـــﺶ دم ﻧﻴـــــﺎﻳﻲ

Novnem to qadami ya gutelai va khomar saylem nako tash dem nyai

«ﻧﻤﻲ داﻧﻢ ﺗﻮﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻫﺴﺘﻲ ﻳﺎ ﮔﻮﻃﻼﻳﻲ (ﺧﻮاﻫﺮﻗﺪم ﺧﻴﺮ ) ﺑﺎآن ﭼﺸﻤﺎن ﺧﻤﺎر ﻣﺮاﻧﮕﺎه ﻧﻜﻦ ﻛﻪ آﺗﺶ ﺑﻪ ﺟﺎﻧﻢ ﻣﻲ ز »ﻧﻲ

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﭘﻮس ﻟﺸﺖ ﻣﺨــﻤﻞ ﺟﻴﺮه ﭘﺮی ﺷﻪ رﺧﻲ ﭼﻲ ﺗﻮ ﺣﻴـــــــ ﻔﻪ ﺑﻤﻴﺮ ه

Qadam khayr puse lashet makhmala jira parishah rokhe chi to hayfa bamira

«ای ﻗﺪم ﻛﻪ ﭘﻮﺳﺖ ﺑﺪﻧﺖ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺨﻤﻞ زﻳﺒﺎ وﻟﻄﻴﻒ اﺳﺖ ﺣﻴﻒ اﺳﺖ ﻛﻪ ﭘﺮﻧﺪه ای زﻳﺒﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﺎه ﭘﺮی ﻫﺎﺳﺖ ﻣﺜﻞ ﺗﻮ ﺑﻤﻴﺮد »

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻗﺪم زﻧﻪ د ﻣﻴﻨﻪ ﺣﻮﻧﻪ ﺑﻠﺒﻠﻲ د ﭘﻴﭻ ﺳﻮوه ش ﻛﺮده ﻟﻮﻧﻪ

Qdam khay qadam zna d mena hona bolbole d pecha sovash kerda lona

«ﻗﺪم ﺧﻴﺮ درﻣﺤﻴﻂ ﺧﺎﻧﻪ ﺧﻮد ﻗﺪم ﻣﻲ زﻧﺪآﻧﭽﻨﺎن آرام ﻗﺪم ﺑﺮﻣﻲ داردﻛﻪ ﺑﻠﺒﻠﻲ درﺳﺮﺑﻨﺪاوﻻﻧﻪ ﻛﺮده اﺳﺖ »

ﺳﻮوه ﻛﺖ ﻳﺎ ﺗﻠﻴﻔﻮ ﻳﺎ ﺟﺮ ه ی ــﺳ ﻴﻤﻪ د ور دﻧﻴﺎ ﮔﺸـــــــﺘﻤﻪ ﭼﻲ ﺧﻮت ﻧﻴــﻴﻤﻪ

Sovakat ya telifo ya jaray sima dore donya gashtema che khot naima

«ﺳﺮﺑﻨﺪﺳﺮت ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﻴﻢ ﭘﻴﭽﻴﺪه ای اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺤﻜﻢ ﺑﻪ دورﻫﻢ ﺗﺎب ﺧﻮرده اﺳﺖ وﻣﻦ دﻧﻴﺎرا ﮔﺸﺘﻢ وﻟﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻮ ﻧﻤﻮﻧﻪ ای ﻧﺪﻳﺪم »

ﻛﻮﻻﻳ ﻲ ﺳﻴﺖ ﺑﻮﻧﻢ ــﺑﻠ د ﮕﻪ ﭘﻴﻨﻪ ﭼﺸﻴﺎت د ﻧﺎزﻛﻲ اﻓ ــــــ ﺘﻮ ﻧﻴـــــﻴﻨﻪ

Kulai sit bavanem de balga pina chasheyat de nazeki aftov naina

«آﻻﭼﻴﻘﻲ از ﺑﺮگ درﺧﺘﺎن ﭘﻮﻧﻪ ﺑﺮاﻳﺖ ﺑﺴﺎزم ﺗﺎآﻓﺘﺎب ﭼﺸﻤﺎن ﻧﺎزﻛﺖ را آزارﻧﺪﻫﺪ »ار ﺑﻮوﻳﻲ و ارﻣﻨﻲ ﻫﻲ ﻫﺎم و ﻗﻮﻟﺖ ﻣﺮدﻣﻪ ﺳﻲ ﭼــــــﺘﺮﻳﺎﻛﻲ ﻣﻴﻦ ﺗﻮﻟﺖ

«اﮔﺮ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﻧﺒﺎﺷﻲ و ﺑﻪ آﻳﻴﻦ ارﻣﻨﻲ ﺑﺎﺷﻲ ﺑﺎز ﻣﻦ ﺑﺮﺳﺮﻋﻬﺪوﭘﻴﻤﺎن ﺧﻮدﻣﻢ ﭼ ﺮاﻛﻪ دﻟﺒﺎﺧﺘﻪآن زﻟﻔﺎن آﺷﻔﺘﻪ ﺑﺮﭘﻴﺸﺎﻧ »ﺘﻢ

Ar bui va armeni hay ham ve qolet mordema se chateryakay mene tolet

ﻗﺪم ﺧﻴﺮ دو ﻫﺎر ﻣﻴﺎ ﻣﻴﻠــــﺶ و ﻗــﻴﻴﻪ ﺗﻔﻨــﮕﭽﻲ د ﻣﻴﺪوﻧــــﺶ ﺧﺸـــﻲ ﻧﻴــﻴﻪ

Qadam khayr do har meya maylesh ve qiya tefangchi de maydonesh khshi naiya

«ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ازدوردﺳﺖ ﻣﻲ آﻳﺪ و آﻣﺎده ﺟﻨﮓ و دﻻوری اﺳﺖ ﺑﺴﺎ ﻛﻪ ﺗﻔﻨﮕﭽﻲ ﻫﺎ در ﻣﻴﺪان ﺟﻨﮓ، ازﺧﻄﺮ ﺗﻴﺮﻫﺎی او در اﻣﺎن ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ »

ﺗﻨﻬﺎ ﻓﺮزﻧﺪ ﻗﺪم ﺧﻴﺮ ﻣﺤﻤﺪﻗﻠﻲ (ﻣﻘﻠﻲ، maqoli) ﻧﺎم داﺷﺖ ﻛﻪ اﻛﻨﻮن ﻓﺮزﻧﺪان و ﻧﻮه ﻫﺎی وی ﻧﻴﺰ درﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﻮزﺳﺘﺎن ﭼﻮن اﻧﺪﻳﻤﺸﻚ زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ.




طبقه بندی: چهره های ماندگار استان،
برچسب ها: قدم خیر، لر، چهره ماندگار قوم لر، قوم لر، زن مبارز،
[ دوشنبه 5 تیر 1391 ] [ 07:56 ق.ظ ] [ س ، تیموری ]
.: Weblog Themes By Pichak :.

درباره وبلاگ


در این وبلاگ سعی شده با بررسی و شناخت فرهنگ و تمدن غنی لری مخاطب آشنا شود و فرهنگ ها و آداب وسنن گذشتگان به نحوی موثر به نسل حال و آینده انتقال یابد . تلاش برآن است که حقایق مهم تاریخی استان منتشر شود تا ضمن بهره لازم بتوانیم اثرات مثبتی در جامعه داشته باشیم. ضمنا" جهت جذابیت بیشتر در این وبلاگ از موضوعات و لینکهای متنوعی استفاده خواهد شد . امید است بیننده گان محترم بهره کافی و وافی را از موضوعات ببرند .

آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :
امکانات وب
آهنگ
نظر سنجی
ذکر ایام
هفته آب و هوا اوقات شرعی
لیگ برتر فوتبال ایران
استخاره با قرآن کریم
استخاره آنلاین با قرآن کریم

دیکشنری آنلاین

.

آپلود نامحدود از وب سایت متیل

آپلود عکس


منع کپی برداری ارسال لینک داغ کن - saedeconomy.mihanblog.com دعای فرج

اللّهُمَّ كُنْ لِوَلِیِّكَ الْحُجَّةِ بْنِ الْحَسَنِ صَلَواتُكَ عَلَیْهِ وَعَلى آبائِهِ فی هذِهِ السّاعَةِ وَفی كُلِّ ساعَةٍ وَلِیّاً وَحافِظاً وَقائِدا ‏وَناصِراً وَدَلیلاً وَعَیْناً حَتّى تُسْكِنَهُ أَرْضَك َطَوْعاً وَتُمَتِّعَهُ فیها طَویلاً

موتورجستجوگر

Google

دنا
در كل اینترنت ،گوگل
درزیبا وب

آمار Web Analytics